დაიწყეთ მწვანე ბაზრიდან, პალიაშვილის ქუჩაზე
დაიწყეთ პალიაშვილის ქუჩაზე, რომელიც კუტაისის ცენტრალური მოედნიდან და ძველი ქალაქის აღმნიშვნელი შადრევნიდან დასავლეთით ათი წუთის სავალზეა. მწვანე ბაზარი ადრე იხსნება, დაახლოებით 8 საათზე, და ჯიხურები ნაშუადღევისკენ იკეცება, ამიტომ ჩამოდით 11 საათამდე, სანამ ყველისა და მწვანილის მაგიდები ჯერ კიდევ სავსეა. თან იქონიეთ წვრილი კუპიურები ლარში; ბარათს იშვიათად იღებენ. შემოდგომა პროდუქტისთვის საუკეთესო სეზონია — სექტემბერი და ოქტომბერი მოაქვს ლეღვი, ყურძენი და ნიგოზა-ბადრიჯნის რულეტები, რომლებსაც ქილებში ყიდიან. ივლისი და აგვისტო ცხელია, ხოლო დარბაზში ჩრდილი თითქმის არ არის.
შიგნით, ქართული ჩურჩხელა სკამივით კიდია სულგუნისა და იმერული ყველის გვერდით, ეს უკანასკნელი პლასტმასის ჭურჭლიდან წონით იყიდება. გამყიდველები ყიდვამდე დაგაგემოვნებინებენ, რაც აქ ჩვეულებრივია და არა აგრესიული გაყიდვა. მიმდებარე ქუჩებში ყიდიან ხმელ მწვანილს — ცისფერი ულუმბო, ყვავილოვანი ქონდარი, ქინძის თესლი — ჩვეულებრივ ქაღალდის კონუსებში ჩაკეცილს. პატარა ტომარა სასტუმროს ოთახისთვის უფრო მოხერხებულია, ვიდრე კილო, და თეთრი ხიდისა და პუშკინის ქუჩის მახლობლად მდებარე ახალი სასტუმროები ამ ყველაფერთან მოკლე სავალზე გაძლევთ საშუალებას.
გადაკვეთეთ მდინარე და გადადით კოლმეურნების ქუჩებში
ბაზრიდან ჩრდილოეთით გაუყევით რიონზე გადებულ ჯაჭვურ ხიდს და შეუხვიეთ კოლმეურნების უბანში, რაც მშვიდი ტემპით დაახლოებით თხუთმეტი წუთის სავალია. ეს კუტაისის უფრო ძველი სავაჭრო უბანია, პატარა ფურნეებით, სადაც თიხის თონეებში შოთს აცხობენ. მიხვდით დაახლოებით 1 საათზე, როცა დილის პარტია უკვე გაყიდულია და შუადღისა ცხლად გამოდის. ერთი შოთი ცოტა ღირს; იყიდეთ შეფუთული და იმავე დღეს შეჭამეთ. აქ ქუჩები არათანაბარია, ამიტომ ბრტყელი ფეხსაცმელი ჩაიცვით.
კოლმეურნებში ასევე არის საყოფაცხოვრებო ჯიხურები — მინანქრის ქვაბები, შალის ჩუსტები, მეორადი ხელსაწყოები — რომლებიც ნამდვილ ფლი-მარკეტად ფუნქციონირებს და არა სუვენირების რიგად. ფასებს უბრალოდ ამბობენ და თავაზიანი ვაჭრობა მოსალოდნელია, თუმცა აგრესიული ვაჭრობა არა. თუ ბაგრატის ტაძრის მხარეს ცხოვრობთ, უკან აღმართი ციცაბოა; აქედან ტაქსით ცენტრალურ სასტუმროებამდე მოკლე მგზავრობაა. მე გირჩევთ სასტუმრო ცენტრალურ ქსელში დაჯავშნოთ და არა სადგურის მახლობლად, რადგან სადგური ამ მარშრუტიდან მოშორებითაა.
სასურსათო რიგი რკინიგზის მახლობლად და რა უნდა გამოტოვოთ
ჯიხურების მეორე ჯგუფი რკინიგზის სადგურისკენ მიმავალ ქუჩებზეა, კოლმეურნებიდან დაახლოებით ოცი წუთის სავალზე. აქ ყიდულობენ ხილს ყუთებით და ნიგოზს ტომრებით, ასევე მჟავე კიტრსა და ტყლაპს. ეს მწვანე ბაზარზე იაფია, მაგრამ ნაკლებად მოწესრიგებული და ინგლისური შეზღუდულია. ამ რიგისთვის საუკეთესო თვეები გვიანი გაზაფხული და ადრეული შემოდგომაა; ზამთარში ის საგრძნობლად იწრიალება. გამოტოვეთ სუვენირების ჯიხურები ბაგრატის ტაძრის სადამკვირვებლო მოედნის მახლობლად, სადაც იგივე ჩურჩხელისა და შალის ნაწარმის ფასები შესამჩნევად მაღალია, ვიდრე ბაზარზე.
პრაქტიკული დრო, ტრანსპორტი და სად უნდა გაჩერდეთ
მთლიანი წრიული მარშრუტისთვის დაახლოებით სამი საათი დაუთმეთ, ყავის შესვენების ჩათვლით. კვირაობით უფრო წყნარია, რადგან ზოგიერთი ჯიხური იკეტება. მარშრუტკები ხშირად დადიან პალიაშვილის ქუჩაზე და ცენტრში, ხოლო სამ ჯგუფს შორის სავალი უმეტეს მოგზაურთათვის მისაღებია. თან იქონიეთ ქსოვილის ჩანთა, რადგან პლასტმასს ზოგჯერ ფასი აქვს და ხშირად სუსტია. კუტაისის აეროპორტი ცენტრიდან გზით დაახლოებით 20-25 წუთის დაშორებითაა, ხოლო ცენტრალურ ქსელში მდებარე სასტუმროები საშუალებას გაძლევთ ბაზრამდე ფეხით მიხვიდეთ და ყოველ ჯერზე ტაქსის ფული არ გადაიხადოთ.
დაჯავშნისას, უპირატესობა მიანიჭეთ ცენტრალურ ქსელს პუშკინის ქუჩის, თეთრი ხიდისა და ძველი ქალაქის მოედნის გარშემო. ეს მწვანე ბაზარს ათი წუთის სავალზე გაძლევთ, კოლმეურნებს კი ოც წუთში. სადგურის მახლობლად მდებარე სასტუმროები მოსახერხებელია ადრეული რეისებისთვის, მაგრამ ყოველ ბაზრის ვიზიტს ტაქსის დროს უმატებს. თუ მარშრუტს შაბათს გეგმავთ, ადრე წადით — ბაზარი მაშინ ყველაზე ხალხმრავალია, ხოლო კოლმეურნების ქუჩები დილის შუამდე ივსება.